Goodwill komt algemeen voor bij bedrijven die worden overgenomen en staat vaak op de balans als een bijzondere post. Iedereen die wel eens een bedrijf koopt of verkoopt kan te maken krijgen met deze onbekende term. Het lijkt op het eerste gezicht iets vaags, toch speelt het een grote rol bij het bepalen van de totale waarde van een bedrijf. In deze blog duiken we in wat goodwill precies is, hoe het ontstaat en waarom het op de balans verschijnt.
De betekenis van goodwill en waar het vandaan komt
De waarde van een bedrijf bestaat niet alleen uit spullen zoals computers, voorraad of gebouwen. Soms betaal je bij de koop van een bedrijf ook voor iets dat je niet kunt aanraken. Denk aan een goede naam, trouwe klanten of slimme medewerkers. Dit extra beetje waarde heet goodwill. Het is eigenlijk de onzichtbare kracht die een bedrijf succesvol maakt. Stel dat je een winkel wilt overnemen. Alles samen, meubels, computers en voorraad zijn misschien dertigduizend euro waard. Toch is de vraagprijs veel hoger. Dat gebeurt als de winkel al jaren een goede naam heeft en vaste klanten. Die meerprijs is goodwill.
Goodwill op de balans na een overname
Wanneer een bedrijf wordt verkocht of gekocht, komt goodwill meestal duidelijk in beeld. De nieuwe eigenaar telt op wat zij betalen voor alles dat tastbaar is. Denk aan machines, voertuigen en geld dat nog op de bank staat. Dat totaal trekken ze af van het overnamebedrag. Wat er overblijft is de waarde van de goede naam, klantrelaties, het personeel of unieke kennis. Dit bedrag staat dan onder “immateriële vaste activa” op de balans en wordt aangeduid als goodwill. Door deze manier van werken kunnen bedrijven ook de waarde van hun niet-tastbare voordelen laten zien op papier.
Waarom is goodwill zo belangrijk voor bedrijven?
Goodwill is niet zomaar een getal. Het laat zien hoeveel meer een bedrijf waard is door bijvoorbeeld een top reputatie of een sterke band met klanten. Dit voordeel is vaak het resultaat van slim beleid, hard werken of een lange geschiedenis. Zonder deze ongeziene voordelen zou een bedrijf minder aantrekkelijk zijn voor een koper. Ook voor banken, investeerders en de belastingdienst is deze post van betekenis. Zij willen graag weten of de extra waarde van een bedrijf echt bestaat en hoe die zich na de koop zal houden. Als bedrijven veel goodwill hebben, moeten ze dit goed in de gaten houden. Verlies van klanten of slechte publiciteit kan de waarde namelijk snel laten dalen.
Hoe lang blijft goodwill op de balans staan?
Na de overname begint de afschrijving van goodwill. Dit betekent dat ieder jaar een stukje van de waarde minder wordt, omdat bijvoorbeeld klanten vertrekken of modetrends veranderen. In Nederland mag deze periode meestal niet langer zijn dan tien jaar. Soms blijkt achteraf dat de betaalde goodwill te hoog was. Dan past het bedrijf de waarde aan op de balans. Dit heet afwaarderen. Het kan gebeuren als klanten wegblijven, slechte beoordelingen komen of als de markt heel anders loopt dan verwacht. Ook in deze gevallen moeten bedrijven het verschil duidelijk laten zien in hun cijfers.
Verschil tussen zichtbare en onzichtbare bedrijfsmiddelen
Bij de beoordeling van een onderneming wordt onderscheid gemaakt tussen tastbare en niet-tastbare zaken. Pand, voorraad en voertuigen zijn makkelijk op waarde te schatten en staan als bezitting op de balans. Bij zaken als reputatie, merknamen of kennis is dat lastiger. Goodwill hoort bij deze onzichtbare bedrijfsmiddelen. Het is een restantbedrag dat ontstaat bij de bedrijfsoverdracht. Het staat dus alleen op de balans als je een bestaand bedrijf koopt en meer betaalt dan alleen voor de spullen. Zelf ‘bouwen’ bedrijven meestal geen goodwill op hun balans, alleen bij een overname komt deze post naar voren.
Meest gestelde vragen over goodwill op de balans
- Wat gebeurt er als de waarde van goodwill te hoog blijkt? Wanneer de waarde van goodwill te hoog is ingeschat, moet het bedrijf deze waarde verlagen op de balans. Dit noemen we afwaarderen. Het bedrijf laat dan zien dat de opbrengst van de overname lager uitvalt dan eerst gedacht.
- Moet elk bedrijf goodwill afschrijven? Bedrijven moeten de waarde van goodwill in de loop van de tijd verlagen, omdat deze waarde meestal niet eeuwig hetzelfde blijft. Dit heet afschrijven en gebeurt vaak binnen een termijn van maximaal tien jaar.
- Waarom staat de eigen opgebouwde naam niet als goodwill op de balans? De eigen opgebouwde naam of reputatie van een bedrijf staat bijna nooit als goodwill op de balans. Pas bij een overname, als iemand anders betaalt voor die meerwaarde, komt goodwill als aparte post in de boekhouding te staan.
- Wat maakt goodwill anders dan merknamen of patenten? Goodwill is het restbedrag dat ontstaat als je meer betaalt dan de som van alle losse onderdelen, inclusief geregistreerde rechten zoals patenten of merknamen. Patenten en merken zijn aparte bezittingen, goodwill is het totaal van alle niet-tastbare voordelen bovenop die som.
Geef een reactie